การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและวิเคราะห์ ทฤษฎี แนวคิด โครงสร้างการเจริญเติบโตของเมือง การวางแผนพัฒนาเมือง และมาตรการคุ้มครองพื้นที่ชนบทและเกษตรกรรม และเพื่อเสนอแนะกำหนดมาตรการควบคุมการพัฒนาและส่งเสริมการใช้ประโยชน์ที่ดินประเภทชนบทและเกษตรกรรมในผังเมืองรวมจังหวัดนนทบุรี ที่เป็นการพัฒนาอย่างชาญฉลาดควบคู่ไปกับการสงวนรักษาสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน วิธีการวิจัย ใช้วิธีสำรวจด้วยแบบสอบถามที่มีโครงสร้างเพื่อรวบรวมความคิดเห็นของประชากรจาก 3 กลุ่มตัวอย่างที่มีต่อมาตรการควบคุมการพัฒนาและส่งเสริมการใช้ใช้ประโยชน์ที่ดิน การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติวิเคราะห์เชิงปริมาณ
ผลจากการวิจัยพบว่าทฤษฎีและแนวคิดการพัฒนาเมืองที่สำคัญ ประกอบด้วยแนวคิดการเติบโตอย่างชาญฉลาด เมืองกระชับ ชุมชนเมืองยุคใหม่ และการซื้อขายแลกเปลี่ยนสิทธิ์ในการพัฒนาผลการวิเคราะห์ความคิดเห็นที่มีต่อมาตรการควบคุมการพัฒนาพบว่าโดยเฉลี่ยเห็นด้วยในระดับปานกลางที่เห็นด้วยในระดับมากคือก่อสร้างสถานีบริการน้ำมันเชื้อเพลิง การจัดสรรที่ดินเพื่อเกษตรกรรมโรงงานบำบัดน้ำเสียรวมของชุมชน และอาคารแสดงสินค้า เห็นด้วยระดับน้อยมากคือการกำหนดให้ใช้เพื่อกำจัดสิ่งปฏิกูลและมูลฝอยได้ ผลการวิเคราะห์ความคิดเห็นที่มีต่อมาตรการชดเชยการถูกจำกัดสิทธิในการใช้ประโยชน์ที่ดิน มาตรการส่งเสริมการใช้ประโยชน์ที่ดินเพื่อการเกษตร มาตรการส่งเสริมอาชีพเกษตรกรรมและมาตรการสนับสนุนการอนุรักษ์และการใช้ประโยชน์ที่ดินเพื่อการเกษตร พบว่ามีความคิดเห็นในทางเห็นด้วยโตเฉลี่ยเห็นด้วยในระดับมาก
ข้อเสนอแนะมาตรการควบคุมการพัฒนาที่กำลังแผ่ขยายเข้ามาในเขตพื้นที่ชนบทและเกษตรชานเมืองนนทบุรี ควรเพิ่มมาตรการเตรียมการควบคุมเพื่อรองรับผลกระทบจากโครงการขนส่งมวลชนขนาดใหญ่ ด้านผังเมืองควรออกข้อกำหนดค้านการใช้พื้นที่ การวางและจัดทำผังเมืองเฉพาะการส่งเสริมมีส่วนร่วมของภาคเอกชนและประชาชนในการดำเนินการจัดทำและวางผังเมือง
The objective of this research is to study and analyze theories and concepts of urbanization structures, planning for urban development, and measures for protecting rural and agricultural land and to propose measures for controlling development and promoting rural and agricultural land utilization based on Smart Growth concept as well as protecting sustainability of the natural environment. Research methods consist of using a structured interview questionnaire to gather people's reaction to the adopted controlling measures from 3 groups of population. Quantitative statistic analysis method was used to analyze obtained data.
From the findings, significance and relevance theories and concepts of planning for urban development includes Smart Growth, Compact City, New Urbanism, PDRS and TDR. People's reactions to development control measures are by average in moderate acceptable level, with high acceptable level on allowing service station construction, land subdivision for agriculture, community waste water treatment plant and an exhibition hall. On the other hand, sanitary landfill and solid waste disposal are in the least acceptable level. In overall, people seem to accept measures for limitation from utilizing their lands, as well as other measures for promoting agricultural land utilization, agricultural occupation, and preserving agricultural land, in high level.
Finally, in handling widespread suburban sprawl in Nonthaburi, controlling measures from development impacts of the large-scale infrastructure constructions, along with more detailed Specific Plan should be prepared and adopted. Encouraging people to participation in plan making process is also recommended.
