https://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/552 สาขาวิชาจารึกศึกษา 2026-06-14T15:58:10Z https://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/26744 AN ANALYTICAL STUDY OF THE FORM AND CONTENT OF THE MANUSCRIPTS USED IN OFFICIAL COMMUNICATION BETWEEN THAILAND AND CAMBODIA IN 1782-1884; การศึกษาวิเคราะห์ลักษณะและสารัตถะของเอกสารตัวเขียนที่ใช้ในการติดต่อข้อราชการระหว่างไทยและกัมพูชาในช่วง พ.ศ. 2325-2427 The purpose of this thesis is to study and analyze the manuscripts used in official communication between Thailand and Cambodia during 1782-1884. These manuscripts have been conserved and are available in the Manuscript and Inscription Section of the National Library of Thailand in Bangkok. The 1070 archives from the Rama I through Rama V period can be divided into two categories: 1) Khmer language 2) Thai language and other languages (Pali and English) by the following criteria. The study of the scripts and orthography used in the Khmer and Thai manuscripts reveals that the Khmer scripts, written in the late 24th - early 25th centuries of the Buddhist era, are recognized as the original Crieng script, which was derived from the post-Angkorian script and eventually evolved into the present Crieng scripts, including 4 types: 1) Regular consonants and subscript consonants 2) Independent vowels and dependent vowels 3) Diacritics and punctuation marks and 4) numbers. The Thai scripts were written during the early Rattanakosin era, and they can be categorized into 4 types: 1) Consonants 2) Vowels 3) Marks (including tonal, diacritical, and punctuation marks) and 4) numbers. During this time, there is no difference in terms of evolution. However, the forms of scripts and orthography vary based on handwriting styles: elaborate, semi-elaborated, and scribbled handwritings. In semi-elaborated and scribbled handwritings, it is common to discover joint characters and diacritical marks, whereas elaborating handwriting adheres strictly to the tonal form. The study of manuscript forms can be divided into 2 categories: 1) The extrinsic or physical forms consider from the manuscript materials, writing formats, seals, and annotations. The manuscripts written in Khmer were commonly scripted in black ink on the traditional Kradat Phlao paper, or handwritten in black ink on European paper for more official manuscripts. It is also commonly sealed on the front page, from right to left, bottom to top, according to the ranks of the seal’s owners. On the other hand, the Thai manuscript was commonly scripted with black pencil on the traditional Kradat Phlao paper and was sealed on the back page, from top to bottom. The draft was written in the folding books (Samut Thai Dam) with a white-colored pencil, while the copies were written in yellow orpiment. 2) The intrinsic forms, or the contents of the manuscript, consider from 3 parts; 1) the introduction, which contains the title and type of the manuscript, information about the issuing person and the recipient; 2) the main content, which contains the matter of the manuscript; and 3) the conclusion which contains the manuscript’s remark and issued date. The study of the manuscript essences can be classified based on historical contents and types of manuscript into 8 groups; 1) Political content is information on government management and the designation of rulers over the outer Khmer provinces, mainly found in Nangsue or Santra Chaophraya Chakkri (the official letter of prime minister in charge of civil affairs of Siam) and Supha-aksorn (the official letter of the Khmer king). 2) warfare mainly concerns with information regarding the 3 phases of war in Cambodia, mainly found in Baibok (the public notice, which was sent by the provincial bureau to Bangkok) and Khamhaikan (the affidavits). 3) Economic and natural resources are the records of taxation, tribute, and rainfall report, mainly found in Baibok, Banchi (the accounts), and Dika (the receipts). 4) Foreign affair and treaty reveal information of the diplomacy with foreign countries, and the treaty between Thailand, Cambodia and France, mainly found in Chotmai (the personal letter of the king or minister) and Nangsue Sanya (the manuscript of the treaty). 5) Religion and tradition indicate information of religious ceremonies and rituals for both working class and ruling class over the outer Khmer provinces, mainly found in Nangsue or Santra Chaophraya Chakkri and Baibok. 6) Legal justice concerns the laws, legal documents, and trials over the outer Khmer provinces, mainly found in Baibok, Khamhaikan, and Thanbon (the manuscript of the parole). 7) Transportation records the transporting routes between Thailand and Cambodia, mainly found in Baibok and Khamhaikan. 8) Disease and famine are the reports on sickness in the important people, and the epidemic over the outer Khmer provinces, mainly found in Baibok.; วิทยานิพนธ์นี้มีจุดประสงค์เพื่อศึกษาวิเคราะห์เอกสารตัวเขียนที่ใช้ในการติดต่อข้อราชการระหว่างไทยและกัมพูชา ในช่วง พ.ศ. 2325-2427 ซึ่งเก็บรักษาและให้บริการที่กลุ่มหนังสือตัวเขียนและจารึก สำนักหอสมุดแห่งชาติ กรุงเทพมหานคร หมวดจดหมายเหตุ สมัยรัชกาลที่ 1 ถึงรัชกาลที่ 5 จำนวน 1,070 รายการ สามารถจำแนกตามภาษาที่ใช้ในการบันทึกได้ 2 กลุ่ม ได้แก่ เอกสารตัวเขียนภาษาเขมร และเอกสารตัวเขียนภาษาไทยและภาษาอื่น ๆ (ภาษาบาลีและภาษาอังกฤษ) โดยศึกษาในประเด็นต่าง ๆ ดังนี้ การศึกษารูปแบบตัวอักษรและอักขรวิธีที่ใช้ในเอกสารตัวเขียนภาษาเขมรและภาษาไทย พบว่า ตัวอักษรที่ใช้ในเอกสารตัวเขียนภาษาเขมร เขียนขึ้นในช่วงปลายพุทธศตวรรษที่ 24 ถึงต้นพุทธศตวรรษที่ 25 จัดเป็นอักษรเขมรเชรียงรุ่นแรกที่พัฒนาจากอักษรเขมรสมัยหลังพระนคร ก่อนจะคลี่คลายเป็นอักษรเชรียงแบบที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน จำแนกเป็น 4 ประเภท ได้แก่ 1) รูปพยัญชนะตัวเต็มและตัวเชิง 2) รูปสระลอยและสระจม 3) รูปเครื่องหมาย แบ่งเป็นเครื่องหมายประกอบรูปคำและเครื่องหมายวรรคตอน และ 4) รูปตัวเลข ส่วนตัวอักษรที่ใช้ในเอกสารตัวเขียนภาษาไทย จัดเป็นอักษรไทยสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น จำแนกเป็น 4 ประเภท ได้แก่ 1) รูปพยัญชนะ 2) รูปสระ 3) รูปเครื่องหมาย แบ่งเป็นเครื่องหมายวรรณยุกต์ เครื่องหมายกำกับเสียง และเครื่องหมายวรรคตอน และ 4) รูปตัวเลข ตัวอักษรไทยในช่วงเวลาดังกล่าวไม่มีความแตกต่างด้านวิวัฒนาการ แต่มีรูปแบบตัวอักษรและอักขรวิธีแตกต่างกันตามลักษณะของลายมือ แบ่งเป็นลายมือบรรจง ลายมือบรรจงแกมหวัด และลายมือหวัด โดยลายมือบรรจงจะเคร่งครัดการใช้รูปวรรณยุกต์ ในขณะที่ลายมือบรรจงแกมหวัดและลายมือหวัดมีการใช้ตัวอักษรเชื่อมต่อกันและมีการใช้เครื่องหมายกำกับเสียงมากกว่าลายมือบรรจง การศึกษาลักษณะของเอกสารตัวเขียน สามารถจำแนกออกเป็น 2 ลักษณะ ได้แก่ 1) ลักษณะภายนอกหรือลักษณะทางกายภาพ พิจารณาจากวัสดุในการบันทึก รูปแบบการเขียน ตราประทับ และบรรณนิทัศน์ โดยเอกสารตัวเขียนภาษาเขมร นิยมเขียนด้วยหมึกดำบนกระดาษเพลาแบบเขมรในเอกสารทั่วไป หรือเขียนด้วยหมึกดำบนกระดาษฝรั่งในเอกสารที่เป็นทางการสูงกว่ากระดาษเพลา และมีการประทับตราที่ด้านหน้าของกระดาษจากขวาไปซ้าย จากล่างขึ้นบน เรียงตามศักดิ์ของเจ้าของตรา ในขณะที่เอกสารตัวเขียนภาษาไทย นิยมเขียนด้วยดินสอดำ บนกระดาษเพลาแบบไทย และมักจะประทับตราที่ด้านหลังของกระดาษจากบนลงล่าง ส่วนการร่างเอกสารในสมุดไทยดำจะเขียนด้วยดินสอขาว หากเป็นการคัดสำเนามักเขียนด้วยหรดาล และ 2) ลักษณะภายในหรือลักษณะที่เกี่ยวข้องกับเนื้อหาของเอกสาร พิจารณาจากลำดับในการนำเสนอเนื้อหา 3 ส่วน เรียงลำดับจาก 1) ส่วนนำ เป็นส่วนระบุชื่อประเภทของเอกสารตัวเขียน ข้อมูลผู้ออกและผู้รับเอกสาร 2) ส่วนเนื้อความ เป็นส่วนแสดงรายละเอียดของเรื่อง และ 3) ส่วนท้าย เป็นส่วนระบุข้อความลงท้ายรวมถึงวันเดือนปีที่ออกเอกสาร   การศึกษาสารัตถะของเอกสารตัวเขียน เป็นการจัดกลุ่มตามเนื้อหาและประเภทของเอกสารตัวเขียน แบ่งเป็น 8 กลุ่ม ได้แก่ 1) การเมืองการปกครอง มีเนื้อหาเกี่ยวกับการบริหารราชการแผ่นดินและการแต่งตั้งผู้ปกครองหัวเมืองเขมร ส่วนใหญ่พบในหนังสือหรือสารตราเจ้าพระยาจักรีฯ และศุภอักษร 2) การสงคราม มีเนื้อหาเกี่ยวกับสงครามในเขมร 3 ช่วง ส่วนใหญ่พบในใบบอกและคำให้การ 3) เศรษฐกิจและทรัพยากร มีเนื้อหาเกี่ยวกับการส่งส่วยบรรณาการและการรายงานน้ำฝนต้นข้าว ส่วนใหญ่พบในใบบอก บัญชีและฎีกา 4) ความสัมพันธ์กับต่างประเทศและสนธิสัญญา มีเนื้อหาเกี่ยวกับการติดต่อกับประเทศที่ 3 และการทำสนธิสัญญาระหว่างไทย เขมร และฝรั่งเศส ส่วนใหญ่พบในจดหมายและหนังสือสัญญา 5) ศาสนาและประเพณี มีเนื้อหาเกี่ยวกับกิจกรรมทางศาสนา พิธีกรรมทั้งของผู้ถูกปกครองและชนชั้นปกครองในหัวเขมร ส่วนใหญ่พบในหนังสือหรือสารตราเจ้าพระยาจักรีฯ และใบบอก 6) การยุติธรรม มีเนื้อหาเกี่ยวกับกฎหมายและคดีความในหัวเมืองเขมร ส่วนใหญ่พบในใบบอก คำให้การและทัณฑ์บน 7) การคมนาคม มีเนื้อหาเกี่ยวกับเส้นทางการเดินทางระหว่างไทยและเขมร ส่วนใหญ่พบในใบบอกและคำให้การ และ 8) โรคภัยไข้เจ็บ มีเนื้อหาเกี่ยวกับการรายงานโรคภัยไข้เจ็บของบุคคลสำคัญหรือโรคระบาดในหัวเมืองเขมร ส่วนใหญ่พบในใบบอก 0001-01-01T00:00:00Z https://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/26312 An Analytical Study of a Didactic Poem "Phra Paramattha" ; การศึกษาวิเคราะห์วรรณกรรมกลอนสวด เรื่อง พระปรมัตถ์  The research aims to study and analyse a didactic poem "Phra Paramattha" appeared in 29 manuscripts kept in the National Library of Thailand. Due to their different content and writing styles, these manuscripts were divided into two groups, which are old and new version. These two groups of manuscripts were read thoroughly and critically not only to  find their form, their author, their compositing date, their background story, their objective, their literature dissemination, and the use of them as a sermon but also to analyse their content and their literature and social values. The research found that most manuscripts are dilapidated and written in Thai without composing date and author. However, it has been assumed that the first group or the old version might be composed in the late of Ayutthaya period whereas the second group or the new version was written either in Thonburi or Rattanakosin period. In addition, the manuscripts in the second group or the new version can be classified into two groups according to their writing period. The first group was written in Thonburi and the second group, which is recognised as the most well-known version, was dated in the reign of King Rama 3 – 5 respectively. The content of these Phra Paramattha’s manuscripts is associated with the principle of Buddhism. “Paramattha Dharma”, the highest level of Buddhism’s principle was modified to be a didactic poem and was recorded in these manuscripts as this could assist normal people to read and understand “Paramattha Dharma” easily. Although the composing style of the didactic poem appeared in these two versions are different, their content focused on the same point which is the objective to teach both “the basic and advance Dharma”. “The basic Dharma” consists of worshipping the Tripitaka, gratitude, benefaction, committing a sin, and hearing a sermon whilst “the advance Dharma” is related with the three characteristics or Trilaksana, cycle of birth and death, and Nirvana. Phra Paramattha also has two distinctive values. The first value is the literature value showing the writing competence of the composer. This value associated with the content adaptation and the selection of words, phases, and images to ensure that the readers will be able to easily understand “Paramattha Dharma”. Likewise, the second value is the social value. This value is about Buddhist principle, social environment, social belief, culture, and writing style presenting in each manuscript. This helps to study and compare the differences between the past and the present society and understand the social development as well.; วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาและวิเคราะห์วรรณกรรมกลอนสวด เรื่อง พระปรมัตถ์ โดยใช้ต้นฉบับสมุดไทยของสำนักหอสมุดแห่งชาติ ท่าวาสุกรี กรุงเทพฯ จำนวน 29 เล่ม โดยการแบ่งกลุ่มของต้นฉบับออกเป็น 2 สำนวนใหญ่ ๆ ได้แก่ สำนวนความเก่าและสำนวนความใหม่ แล้วตรวจสอบชำระต้นฉบับของทั้ง 2 สำนวน เพื่อหาลักษณะของต้นฉบับ ผู้แต่งและสมัยที่แต่ง ที่มาของเรื่อง จุดประสงค์ของการแต่ง การแพร่กระจายของวรรณกรรม และการใช้สวดอ่าน จากนั้นจึงวิเคราะห์เนื้อหาและคุณค่าของวรรณกรรมทั้งด้านวรรณศิลป์และสังคม ผลการศึกษาพบว่าวรรณกรรมกลอนสวดเรื่องพระปรมัตถ์ ต้นฉบับส่วนมากชำรุดไม่สมบูรณ์ บันทึกด้วยอักษรไทย ภาษาไทย ไม่ทราบชื่อผู้แต่งและปีที่แต่ง สันนิษฐานว่าสำนวนความเก่าแต่งขึ้นในสมัยอยุธยาตอนปลาย สอดคล้องสำนวนความใหม่กลุ่มที่หนึ่งซึ่งพบต้นฉบับที่สร้างในสมัยธนบุรี ส่วนสำนวนความใหม่กลุ่มที่สองเป็นสำนวนที่แพร่หลายที่สุดซึ่งต้นฉบับส่วนใหญ่มีอายุอยู่ในสมัยรัชกาลที่ 3 - 5 เนื้อหาของเรื่องพระปรมัตถ์เป็นการสอนตามหลักพุทธศาสนา มีที่มาจากการนำปรมัตถธรรมซึ่งเป็นธรรมชั้นสูงมาดัดแปลงใหม่เป็นวรรณกรรมกลอนสวด เพื่อให้คนทั่วไปสามารถอ่านและทำความเข้าใจได้ง่าย โดยพระปรมัตถ์ทั้ง 2 สำนวนมีบทประพันธ์แตกต่างกัน แต่มุ่งเน้นการสอนเรื่องเดียวกัน คือ สอนธรรมระดับพื้นฐาน ได้แก่ การบูชาพระรัตนตรัย ความกตัญญู การสร้างกุศล โทษของการทำบาป การฟังเทศน์ และสอนธรรมระดับสูง ได้แก่ ไตรลักษณ์ การเวียนว่ายตายเกิด และนิพพาน พระปรมัตถ์เป็นวรรณกรรมที่มีคุณค่าเด่น ๆ 2 ด้าน คือ 1.ด้านวรรณศิลป์ ได้แก่ การดัดแปลงเนื้อหา การเลือกสรรคำ โวหาร และภาพพจน์ ที่แสดงถึงความรู้ความสามารถของผู้แต่ง และทำให้เข้าใจหลักธรรมได้ง่าย 2.ด้านสังคม ได้แก่ การสอดแทรกหลักธรรมต่าง ๆ สภาพสังคม ความเชื่อ และวัฒนธรรมการเขียนหนังสือของคนในสมัยก่อน ทำให้สามารถศึกษา เปรียบเทียบ หรือมองเห็นพัฒนาการของสังคมระหว่างสมัยก่อนกับสมัยปัจจุบันได้ 0012-01-01T00:00:00Z https://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/25342 The Analysis of Forms and Essences of Khmer Textbooks, Grades 1 - 3 in Cambodia, 1987 - 1992 ; การวิเคราะห์รูปแบบและสารัตถะของหนังสือเรียนวิชาภาษาเขมร ชั้นปีที่ 1 - 3 ของกัมพูชา ค.ศ.1987 - 1992  The objective of this thesis is to analyze forms and essences of 4 Khmer language textbooks for elementary students of grade 1 to grade 3 which the Ministry of Education, Youth and Sport of Cambodia under the People's Republic of Kampuchea Government permitted to use in schools during 1987 – 1992 when education in Cambodia was restored after the Khmer Rouge regime. The study finds that the textbooks were divided into three sections: preliminary section, content section, and the auxiliary materials. The preliminary section consisted of outline, cover, title page and copyright page. On the copyright page, it shows that there are copiers which are the people who copied the content of the textbook from the original manuscript to fine hand writing. The system can be traced back to the old process of textbook production. All textbooks have table of contents in auxiliary materials at the end of the book which shows that the textbook production has been heavily influenced by the French. The study of the content section in textbooks for grade 1 reveals that the lesson begins with the introduction of initial Khmer consonant and the combination of consonant and vowels. After that, the lesson continues to introduce the rules of combination of disyllabic words and medial clusters words of Khmer language. The lessons are taught with interesting presentation method by using tables and images with orange color characters as a mean for children to understand the lesson better. The content section in textbooks for grade 2 and that of grade 3 includes stories, poetry, grammar studies, vocabulary and exercise. It can be seen that the textbooks emphasize on reading skill and exercise and also promote parts of speech and basic sentence structure in Khmer. The essence of textbooks is divided into three topics: 1) Language content, which was taught from simple to complex according to class level. Most of the words in the lesson are words that are used in daily life context. 2) General content, which were divided into four topics: school, family, scenery and people. The contents that were associated to the topics are divided in to groups, for example, the topic of “school” would focus on school components and the topic of “family” would focus about the role of family members. 3) Moral content, which were implied in the lessons, for example: the importance of diligence, goodness, unity of people in the nation and the political and administrative concepts. It reflects here in the lessons that the Khmer Rouge had become national enemy and the sense of admiration of the Vietnamese as a hero that freed Cambodia from genocide can be seen. This can be assumed that the textbooks producers were trying to reflect the ideology of the creation of nation state.; วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มุ่งศึกษารูปแบบและสารัตถะในด้านเนื้อหาทางภาษาและแนวคิดสำคัญที่ปรากฏอยู่ในหนังสือเรียนวิชาภาษาเขมรชั้นปีที่ 1 – 3 ของกัมพูชา จำนวน 4 เล่ม ที่กระทรวงศึกษาธิการกัมพูชาภายใต้รัฐบาลสาธารณรัฐประชาชนกัมพูชาอนุญาตให้ตีพิมพ์และนำมาใช้ในโรงเรียนช่วง ค.ศ. 1987 – 1992 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่มีการฟื้นฟูด้านการศึกษาของประเทศกัมพูชาหลังการปกครองของเขมรแดง ผลการศึกษาพบว่า หนังสือเรียนแบ่งออกเป็น 3 องค์ประกอบ คือรูปเล่มและส่วนประกอบตอนต้น ส่วนเนื้อหา และส่วนประกอบตอนท้าย โดยรูปเล่มและส่วนประกอบตอนต้นเป็นส่วนที่บอกข้อมูลเกี่ยวกับขนาดและรายละเอียดของหนังสือ ประกอบด้วย หน้าปก ปกหลัง หน้าปกใน และหน้าลิขสิทธิ์ สิ่งที่น่าสนใจคือหน้าลิขสิทธิ์มีการแสดงข้อมูลคณะผู้จัดทำ โดยหนังสือเรียนบางเล่มระบุผู้คัดลอกข้อความ แสดงถึงกระบวนการผลิตที่ใช้ต้นฉบับเป็นลายมือเขียน หน้าสารบัญเป็นส่วนประกอบหลักของส่วนประกอบตอนท้ายซึ่งมีในหนังสือเรียนทุกเล่ม การที่หน้าสารบัญของหนังสือเรียนเป็นส่วนประกอบตอนท้ายแสดงถึงรูปแบบที่ได้รับอิทธิพลของการจัดทำหนังสือแบบฝรั่งเศส การศึกษาองค์ประกอบส่วนเนื้อหาพบว่าหนังสือเรียนวิชาภาษาเขมรชั้นปีที่ 1 เป็นการสอนเรื่องการประสมคำตามแบบภาษาเขมร เริ่มจากการสอนรูปพยัญชนะ การประสมคำที่มีพยัญชนะต้นกับสระ พยัญชนะต้นกับพยัญชนะสะกด คำที่มีสองพยางค์ คำที่มีพยัญชนะต้นควบ และคำสองพยางค์แบบซ้อนพยัญชนะกลางคำ โดยมีวิธีการนำเสนอที่น่าสนใจคือการใช้รูปภาพ ตาราง ช่องสี่เหลี่ยม และตัวอักษรสีส้มมาช่วยในการสอนเพื่อให้เด็กเข้าใจเนื้อหาได้ชัดเจน ส่วนรูปแบบของหนังสือเรียนวิชาภาษาเขมรชั้นปีที่ 2 – 3 พบว่าบทเรียนแบ่งเป็น 5 สาระการเรียนรู้ ได้แก่ บทเรียนอ่าน บทเรียนอาขยาน บทเรียนคำศัพท์ บทเรียนไวยากรณ์ และบทเรียนทำแบบฝึกหัด ซึ่งเน้นความสำคัญด้านบทเรียนอ่านและบทเรียนทำแบบฝึกหัดมากที่สุด ตลอดจนเน้นส่งเสริมความรู้ด้านภาษาเขมรทั้งคำศัพท์และหลักภาษา เช่น รูปแบบประโยคและหมวดคำในภาษาเขมร เป็นต้น สารัตถะในหนังสือเรียนแบ่งออกเป็น 3 ด้าน ได้แก่ 1) สารัตถะด้านเนื้อหา 2) สารัตถะจากหัวข้อเรื่องหลัก และ 3) สารัตถะด้านแนวคิดและคุณธรรมที่สอดแทรกในบทเรียน สารัตถะด้านเนื้อหามีการสอนหลักภาษาเขมรจากง่ายและซับซ้อนขึ้นไปตามระดับชั้นเรียน คำที่นำมาสอนในบทเรียนส่วนใหญ่เป็นคำที่ใช้ในชีวิตประจำวัน ด้านสารัตถะจากหัวข้อเรื่องหลัก แบ่งเป็น 4 หัวข้อ ได้แก่ โรงเรียน ครอบครัว ทัศนียภาพ และประชาชน ผลการศึกษาพบว่าเนื้อหาของบทเรียนสัมพันธ์กับหัวข้อเรื่องหลัก เช่น เรื่องโรงเรียนมีเนื้อหาเกี่ยวกับองค์ประกอบต่าง ๆ ในโรงเรียน หรือเรื่องครอบครัวเป็นการกล่าวถึงสมาชิกในครอบครัว เป็นต้น ส่วนสารัตถะด้านแนวคิดและคุณธรรมที่สอดแทรกในบทเรียน พบว่า ทุกหัวข้อเรื่องหลักเน้นความสำคัญเรื่องความขยันหมั่นเพียร การทำความดี ความสามัคคีของคนในชาติ และแนวคิดทางการเมืองการปกครอง โดยสร้างภาพให้กลุ่มเขมรแดงกลายเป็นศัตรูของชาติและยกย่องชื่นชมเวียดนามในฐานะวีรบุรุษที่ช่วยให้กัมพูชาหลุดพ้นจากความโหดร้ายในสภาวะสงคราม และสะท้อนถึงอุดมการณ์การสร้างรัฐชาติสมัยนั้น 0012-01-01T00:00:00Z https://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/25337 A study role of women and men in Khmer folktales; การศึกษาบทบาทผู้หญิงและผู้ชายในนิทานพื้นบ้านเขมร This study aims to a study role of women and men in Khmer folktales adopted from the collection of Khmer folktales episode 1-9 in Khmer published by Buddhist Institute issued 1959 on the title of the study role of women and men in the private and public sphere.    The findings show that there are three roles of women in the private sphere that are daughter, wife, and mother. These are supported and encouraged men in order to achieve their goals applying feminine traits according to the beliefs of Cambodian society. Regarding the role of women in public sphere, it shows that there is only one story portraying the role of people in folktales where women are able to participate in the public sphere as leadership under the condition of high levels of intelligence and societal classes. Moreover, women are still supporters of Buddhism. Another outstanding role of women is the acceptance from society in only the case of supernatural dependence.  On the other hand, the role of men can be identified in the private sphere as three figures; son, husband, and father. These illustrate the leadership, selectors, judges, and recipients. Even though they are not qualified, the women who are virtuous and noble can contribute them to be successful in life. The role of men in the public sphere illustrates the great identity which signifies the leaders of both belief and governance.   The roles of women and men in Khmer folktales portray differently based on their individual roles and diverse space indicating their values and social norm in the society in order to live their lives happily and harmoniously.; วิทยานิพนธ์เล่มนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาบทบาทของผู้หญิงและผู้ชายในนิทานพื้นบ้านเขมร จากประชุมเรื่องตำนานและนิทานพื้นบ้านเขมรภาคที่ 1 – 9 ภาษาเขมร จัดพิมพ์เผยแพร่โดยพุทธศาสนบัณฑิตย์ฉบับปี ค.ศ.1959 จำนวน 191 เรื่อง โดยจะศึกษาบทบาทของผู้หญิงและผู้ชายในพื้นที่ส่วนตัวและพื้นที่สาธารณะ ผลการศึกษาพบว่าบทบาทของตัวละครผู้หญิงที่อยู่ในพื้นที่ส่วนตัวแสดงให้เห็นบทบาทของผู้หญิงใน 3 ฐานะ คือ 1. บทบาทผู้หญิงในฐานะบุตรสาว 2. บทบาทผู้หญิงในฐานะภรรยา และ 3.บทบาทผู้หญิงในฐานะมารดา ผู้หญิงทั้ง 3 ฐานะข้างต้นล้วนเป็นผู้คอยสนับสนุนและส่งเสริมผู้ชายให้ประสบความสำเร็จโดยอาศัยลักษณะของความเป็นกุลสตรีหรือสตรีครบลักษณ์ตามลักษณะคติความเชื่อของสังคมกัมพูชา ส่วนบทบาทผู้หญิงที่อยู่ในพื้นที่สาธารณะแสดงให้เห็นบทบาทของผู้หญิงในบทบาทประชาชน ในนิทานปรากฏว่ามีผู้หญิงสามารถเข้าไปมีส่วนร่วมในพื้นที่สาธารณะในฐานะของการเป็นผู้นำเพียง 1 เรื่อง ซึ่งผู้หญิงนั้นต้องสมบูรณ์พร้อมด้วยสติปัญญาและเป็นชนชั้นสูง นอกจากนั้นผู้หญิงยังอยู่ในฐานะของผู้ค้ำจุนพุทธศาสนา   ฐานะของผู้หญิงที่โดดเด่นอีกประการหนึ่งที่ได้รับการยอมรับจากสังคมในฐานะที่พึ่งพาในรูปแบบของสิ่งเหนือธรรมชาติเท่านั้น ส่วนบทบาทของตัวละครผู้ชายที่อยู่ในพื้นที่ส่วนตัวแสดงให้เห็นบทบาทของผู้ชายใน 3 ฐานะ คือ 1. บทบาทผู้ชายในฐานะบุตรชาย 2. บทบาทผู้ชายในฐานะสามี และ 3. บทบาทผู้ชายในฐานะบิดา ผู้ชายทั้ง 3 ฐานะข้างต้นล้วนเป็นผู้นำ ผู้เลือก ผู้ตัดสินและผู้รับการปรนนิบัติ แม้ว่าบางครั้งตัวละครผู้ชายจะขาดลักษณะของการเป็นผู้ชายที่สมบูรณ์หรือเป็นผู้ชายครบลักษณ์ก็ตาม แต่ด้วยความที่มีผู้หญิงที่เป็นกุลสตรีช่วยให้สามารถประสบความสำเร็จในชีวิตได้  ส่วนบทบาทผู้ชายที่อยู่ในพื้นที่สาธารณะมีบทบาทเป็นอย่ามาก นับว่าเป็นพื้นที่ที่ผู้ชายมีบทบาทอย่างยิ่ง ผู้ชายดำรงตนในฐานะผู้นำทั้งสิ้นไม่ว่าจะเป็นผู้นำทางด้านความเชื่อ และผู้นำทางการปกครอง บทบาทของผู้หญิงและผู้ชายในนิทานพื้นบ้านเขมรต่างดำรงตนตามบทบาทและฐานะของตนสอดคล้องกับค่านิยมและจารีตในสังคม ใช้ชีวิตอยู่ร่วมกันแสดงบทบาทของตนตามพื้นที่และฐานะที่ตนดำรงอยู่อันเป็นกติกาที่ทำให้อยู่ร่วมกันอย่างปกติสุข 0012-01-01T00:00:00Z